Mbo-scholen Limburg krijgen vanaf 2029 meer geld door nieuwe verdeling van onderwijsbudget

Mbo-scholen Limburg krijgen vanaf 2029 meer financiële ondersteuning van het kabinet. Met een nieuwe verdeling van het mbo-budget wil minister Rianne Letschert ervoor zorgen dat beroepsonderwijs ook in regio's met een dalend aantal studenten toegankelijk en van goede kwaliteit blijft. De maatregel betekent dat onderwijsinstellingen in Limburg en andere krimpregio's extra geld ontvangen, terwijl een groot aantal mbo-scholen in de Randstad en andere dichtbevolkte gebieden juist een deel van hun financiering moet inleveren.

Volgens het kabinet is de nieuwe financieringswijze noodzakelijk om het mbo toekomstbestendig te maken. Vooral in provincies zoals Limburg, Groningen, Zeeland en Drenthe neemt het aantal jongeren al jaren af. Daardoor krijgen mbo-instellingen minder studenten, terwijl de kosten voor gebouwen, personeel en het aanbieden van opleidingen grotendeels gelijk blijven.

Minder studenten, maar dezelfde maatschappelijke opdracht

De financiering van mbo-scholen is op dit moment grotendeels gebaseerd op het aantal ingeschreven studenten. Dat systeem werkte jarenlang goed, maar levert steeds grotere problemen op in regio's waar de bevolking krimpt.

In Limburg merken onderwijsinstellingen al langere tijd dat het aantal mbo-studenten afneemt. Wanneer een school minder studenten heeft, ontvangt zij automatisch minder geld van de overheid. Tegelijkertijd blijven veel opleidingen noodzakelijk voor de regionale arbeidsmarkt. Denk aan opleidingen in de zorg, techniek, bouw en logistiek. Zelfs met kleinere klassen moeten deze opleidingen beschikbaar blijven om voldoende vakmensen op te leiden.

Volgens minister Letschert is het daarom niet langer wenselijk om uitsluitend naar studentenaantallen te kijken. De bereikbaarheid van goed beroepsonderwijs moet volgens haar zwaarder meewegen in de verdeling van het budget.

Nieuwe verdeling vanaf 2029

De aangepaste bekostiging gaat in vanaf 2029. Daarbij krijgen alle mbo-instellingen een vast basisbedrag, ongeacht het aantal studenten. De hoogte van dat bedrag verschilt per instelling en moet zorgen voor meer financiële stabiliteit.

Daarnaast blijft een deel van de financiering afhankelijk van het aantal studenten, maar krijgt dit minder gewicht dan nu het geval is.

Doordat het kabinet geen extra geld beschikbaar stelt voor deze hervorming, wordt het bestaande budget anders verdeeld. Dat betekent dat sommige scholen erop vooruitgaan, terwijl andere instellingen minder financiering ontvangen.

Volgens de plannen krijgen 41 mbo-instellingen minder geld. Voor drie scholen bedraagt de daling ongeveer vier procent. Bij de overige instellingen blijft de afname beperkter.

Meer samenwerking tussen mbo-scholen

Naast de nieuwe financieringssystematiek wil het kabinet samenwerking tussen mbo-instellingen verder stimuleren. Hiervoor wordt een bedrag van 200 miljoen euro beschikbaar gesteld.

Scholen kunnen een deel van dit budget ontvangen wanneer zij gezamenlijk plannen ontwikkelen om opleidingen beter op elkaar af te stemmen of voorzieningen te delen. Daarmee wil de overheid voorkomen dat onderwijsinstellingen elkaar beconcurreren om studenten en juist meer samenwerken in het belang van de regio.

Volgens het ministerie ontstaat hierdoor meer ruimte om keuzes te maken die aansluiten bij de behoeften van studenten, werkgevers en de regionale arbeidsmarkt.

Gratis boeken en werkkleding voor minderjarige studenten

Een andere maatregel uit de plannen is het beschikbaar stellen van gratis schoolboeken en verplichte werkkleding voor minderjarige mbo-studenten.

Hiermee wil het kabinet de financiële drempel voor beroepsonderwijs verder verlagen. Veel gezinnen maken jaarlijks honderden euro's aan kosten voor boeken, praktijkkleding en beschermingsmiddelen die nodig zijn tijdens opleidingen.

Gratis laptops maken voorlopig geen onderdeel uit van de plannen. Volgens het ministerie is daarvoor op dit moment onvoldoende budget beschikbaar.

MBO Raad positief over nieuwe koers

De MBO Raad, de brancheorganisatie van mbo-instellingen, reageert positief op de voorgestelde hervormingen.

Volgens de organisatie krijgen scholen meer mogelijkheden om gezamenlijk verantwoordelijkheid te nemen voor een sterk en toekomstbestendig opleidingsaanbod. Hierdoor hoeven instellingen minder vanuit financiële prikkels te handelen en kunnen zij zich meer richten op wat studenten, werkgevers en de arbeidsmarkt daadwerkelijk nodig hebben.

Ook verwacht de MBO Raad dat de nieuwe financieringsvorm ervoor zorgt dat belangrijke opleidingen behouden blijven, ook wanneer het aantal studenten tijdelijk lager ligt.

Limburgse mbo-scholen wachten besluit af

De drie grootste mbo-instellingen in Limburg – VISTA College, Gilde Opleidingen en Yuverta – reageren vooralsnog terughoudend op de aangekondigde plannen.

De onderwijsinstellingen willen niet vooruitlopen op de definitieve besluitvorming en verwijzen naar het gezamenlijke standpunt van de MBO Raad. Pas wanneer de plannen definitief zijn goedgekeurd, willen de scholen inhoudelijk reageren op de gevolgen voor hun eigen organisatie.

Voor Limburg kan de nieuwe financiering echter een belangrijke impuls betekenen. De provincie kampt al langere tijd met demografische krimp en een toenemende vraag naar goed opgeleide vakmensen. Extra financiële zekerheid kan ervoor zorgen dat opleidingen behouden blijven en jongeren dichter bij huis een mbo-opleiding kunnen volgen.

Investeren in toegankelijk beroepsonderwijs voor Mbo-scholen Limburg

Met de nieuwe bekostiging kiest het kabinet nadrukkelijk voor een evenwichtigere verdeling van het onderwijsbudget. Niet alleen het aantal studenten bepaalt straks hoeveel geld een school ontvangt, maar ook de maatschappelijke waarde van een goed bereikbaar mbo-netwerk.

Volgens minister Letschert moet iedere student, ongeacht woonplaats of financiële situatie, toegang hebben tot kwalitatief goed beroepsonderwijs. De hervorming moet ervoor zorgen dat ook in regio's met een dalend aantal jongeren voldoende opleidingen beschikbaar blijven.

De komende jaren worden de plannen verder uitgewerkt. Als de Tweede Kamer instemt, gaat de nieuwe financiering officieel in vanaf 2029. Daarmee breekt een nieuwe fase aan voor het Nederlandse mbo, waarin samenwerking, regionale spreiding en toegankelijkheid een belangrijkere rol krijgen dan ooit tevoren.

Maastricht VolKoren 2026 gaat niet door vanwege financiële onzekerheid. Lees hier meer!