Daklozen in Maastricht krijgen geen boete meer voor buiten slapen

Daklozen Maastricht geen boete meer: mensen zonder een vaste woon- of verblijfplaats krijgen in de gemeente Maastricht voortaan geen boete meer wanneer zij noodgedwongen in de openbare ruimte overnachten. Dat geldt niet alleen voor daklozen die buiten slapen, maar ook voor mensen die een tent, auto, camper of ander voertuig gebruiken als tijdelijke slaapplaats. De Maastrichtse gemeenteraad stemde dinsdagavond in met een voorstel van de SP om de regeling verder uit te breiden.

Met het besluit wil de gemeente voorkomen dat mensen die geen andere slaapplek hebben, ook nog eens financieel worden gestraft voor hun situatie. Volgens de initiatiefnemers is het opleggen van boetes aan dak- en thuislozen geen oplossing voor het onderliggende probleem van woningnood en dakloosheid.

Uitbreiding van eerder genomen besluit

De nieuwe maatregel bouwt voort op een eerder besluit dat de gemeenteraad al in december nam. Destijds werd besloten dat daklozen die buiten slapen geen boete meer zouden krijgen. De praktijk liet echter zien dat de regeling niet alle situaties omvatte.

Mensen die noodgedwongen in een tent, auto, camper of caravan overnachtten, konden in sommige gevallen nog altijd worden beboet. De SP vond dat onrechtvaardig en stelde daarom voor om de uitzondering uit te breiden naar alle mensen zonder vaste woon- of verblijfplaats, ongeacht de manier waarop zij overnachten.

Het voorstel kreeg uiteindelijk een nipte meerderheid in de gemeenteraad en werd aangenomen met 17 stemmen voor en 16 tegen.

Discussie tussen SP en Forum voor Democratie na daklozen Maastricht geen boete meer

De uitbreiding ontstond naar aanleiding van een voorstel van Forum voor Democratie (FvD). Die partij wilde dat daklozen die in een voertuig, woonwagen of caravan slapen geen boete meer zouden krijgen.

Volgens FvD is er een duidelijk verschil tussen slapen in een voertuig en slapen in een tent. Een voertuig staat volgens de partij al op een parkeerplaats en neemt daardoor geen extra openbare ruimte in beslag. Dat iemand vervolgens in de auto of camper slaapt, veroorzaakt volgens FvD geen extra overlast.

De SP was het daar niet mee eens. Volgens de partij ontstaat hierdoor een ongelijkheid tussen verschillende groepen daklozen. Iemand die noodgedwongen een tent gebruikt omdat hij geen auto of camper bezit, zou in dat geval nog steeds strafbaar zijn.

Om die reden diende de SP een amendement in waarin alle vormen van noodgedwongen overnachten gelijk worden behandeld. Nadat dit voorstel werd aangenomen, trok Forum voor Democratie het eigen voorstel in omdat het daarmee overbodig was geworden.

Dakloosheid vraagt volgens raad om een sociale aanpak

Met het nieuwe beleid kiest Maastricht nadrukkelijk voor een sociale benadering van dakloosheid. Verschillende partijen in de gemeenteraad benadrukten dat mensen zonder woning vaak al met grote problemen kampen, zoals schulden, psychische klachten of een gebrek aan passende opvang.

Een boete maakt hun situatie volgens de voorstanders alleen maar ingewikkelder. Openstaande boetes kunnen oplopen, waardoor mensen nog verder in de financiële problemen raken en de kans op herstel of het vinden van stabiele huisvesting juist kleiner wordt.

Volgens de voorstanders moet de focus liggen op begeleiding, opvang en het bieden van perspectief, in plaats van het uitdelen van sancties.

Gemeente blijft optreden bij overlast na daklozen Maastricht geen boete meer

Het besluit betekent niet dat alle vormen van overnachten in de openbare ruimte zonder regels zijn toegestaan. Wanneer sprake is van overlast, vervuiling, gevaarlijke situaties of verstoring van de openbare orde, kan de gemeente nog altijd ingrijpen.

Ook blijft de politie bevoegd om op te treden wanneer andere wetten of gemeentelijke regels worden overtreden. De nieuwe regeling is uitsluitend bedoeld om te voorkomen dat mensen zonder onderdak automatisch een boete krijgen omdat zij nergens anders kunnen slapen.

Venlo ging Maastricht al voor

Maastricht is niet de eerste gemeente die kiest voor deze aanpak. Eerder besloot ook Venlo om daklozen niet langer te beboeten voor het slapen in de openbare ruimte. Daarmee sluiten steeds meer gemeenten zich aan bij een bredere maatschappelijke discussie over de manier waarop Nederland omgaat met dakloosheid.

Hulporganisaties pleiten al langer voor een menswaardige aanpak waarbij daklozen niet worden gestraft voor hun omstandigheden. Volgens deze organisaties lost het uitdelen van boetes niets op en zorgt het juist voor extra problemen bij mensen die vaak al in een kwetsbare positie verkeren.

Met het nieuwe besluit kiest Maastricht ervoor om deze visie in de praktijk te brengen. De gemeente wil dakloosheid niet benaderen als een overtreding, maar als een maatschappelijk probleem dat vraagt om passende hulp en ondersteuning. Daarmee zet de gemeenteraad een stap richting een beleid waarin menselijke waardigheid en sociale ondersteuning centraal staan.

Pinkpop 2026 nadert: mogelijk warmste editie ooit in Landgraaf met grote namen. Lees hier meer!