Droge zomer kost Waterschap Limburg enkele tonnen aan maatregelen

De droogte in Limburg heeft Waterschap Limburg afgelopen zomer enkele tonnen aan extra kosten opgeleverd. Door de langdurige warmte, het uitblijven van regen en de lage waterstanden moest het waterschap verschillende maatregelen nemen om dijken, natuur en de waterhuishouding te beschermen. Het ging onder meer om het plaatsen van tijdelijke pompen, extra inspecties van dijken, aanvullende maairondes en het herstellen van scheuren in dijken. Ook moesten dode vissen worden opgeruimd.

De kosten maken deel uit van een groter landelijk probleem. Waterschappen in heel Nederland hebben deze zomer extra geld moeten uitgeven om de gevolgen van de droogte te beperken. Gezamenlijk gaat het om miljoenen euro's. Bovendien zijn nog niet alle werkzaamheden afgerond, waardoor de uiteindelijke kosten verder kunnen oplopen.

Droogte in Limburg zorgt voor extra werkzaamheden

De langdurige droogte vroeg afgelopen zomer om extra inzet van Waterschap Limburg. Normaal gesproken bestaat het werk van een waterschap onder meer uit het beheren van waterstanden, het onderhouden van watergangen en het beschermen van dijken. Tijdens een lange droge periode komen daar aanvullende werkzaamheden bij. Zo werden tijdelijke pompen ingezet om water op de juiste plekken te krijgen. Daarmee probeert het waterschap te voorkomen dat waterstanden te ver dalen en bepaalde gebieden onvoldoende water beschikbaar hebben. Ook werden dijken extra gecontroleerd op schade die door de droge omstandigheden kan ontstaan.

Door uitdroging kan de bodem krimpen. Dat kan leiden tot scheuren in dijken, die vervolgens gecontroleerd en waar nodig hersteld moeten worden. Daarnaast waren extra maairondes nodig en moesten dode vissen worden verwijderd. Een combinatie van deze werkzaamheden zorgt ervoor dat de kosten tijdens een langdurige droge zomer snel oplopen. Volgens een rondgang van het ANP hebben meerdere waterschappen vergelijkbare maatregelen moeten nemen. Waterschap Limburg spreekt, net als het Zeeuwse waterschap, over enkele tonnen aan extra uitgaven.

Ook andere waterschappen maken hoge kosten

De gevolgen van de droogte zijn niet beperkt gebleven tot Limburg. Verschillende waterschappen in Nederland melden dat zij aanzienlijke bedragen hebben moeten besteden aan technische maatregelen, extra personeel en onderhoud. Hollandse Delta, in Zuid-Holland, geeft aan zeker één miljoen euro te hebben uitgegeven. Bij De Stichtse Rijnlanden was de teller op het moment van de inventarisatie opgelopen tot ongeveer 660.000 euro. Dat bedrag kan nog verder stijgen, omdat tijdelijke pompen nog steeds draaien om water aan te voeren. Ook hebben de gemalen extra onderhoud nodig door de langdurige inzet onder zware omstandigheden.

Waterschap Rijn en IJssel schat de kosten van de droogtemaatregelen op ongeveer 300.000 euro. In Zeeland gaat het eveneens om enkele tonnen. Niet alle waterbeheerders kunnen al een definitief bedrag noemen. Sommige werkzaamheden lopen nog door en verschillende waterschappen moeten hun uitgaven nog evalueren. Daardoor is het landelijke kostenplaatje voorlopig nog niet compleet.

Een van de droogste zomers ooit in Nederland

Nederland heeft deze zomer te maken gehad met uitzonderlijk droge omstandigheden. De combinatie van hoge temperaturen, een lange periode met weinig neerslag en een afnemende wateraanvoer via grote rivieren zorgde voor druk op het watersysteem. Waterbeheerders moeten in zulke omstandigheden voortdurend afwegen waar water het hardst nodig is. Er moet voldoende water beschikbaar blijven voor onder meer natuur, landbouw en andere gebruikers. Tegelijkertijd moeten waterstanden op peil worden gehouden en moeten dijken veilig blijven.

Wanneer er langdurig weinig regen valt, neemt de druk op deze taken toe. Pompen en gemalen kunnen dan langer of intensiever moeten draaien. Ook inspecties en onderhoud vragen extra aandacht, omdat droogte gevolgen kan hebben voor de bodem, watergangen en dijken. De maatregelen zijn niet alleen bedoeld om directe problemen te voorkomen. Ze moeten ook helpen om schade aan het watersysteem te beperken en de gevolgen van aanhoudende droogte voor de omgeving zo klein mogelijk te houden.

Onttrekkingsverboden blijven in delen van Nederland gelden

In delen van het zuiden en oosten van Nederland geldt nog steeds een onttrekkingsverbod. Dat betekent dat er op bepaalde locaties geen water uit sloten, beken en kanalen mag worden gehaald. Zulke verboden zijn bedoeld om te voorkomen dat de beschikbare watervoorraad verder afneemt. Voor bijvoorbeeld landbouwers en andere gebruikers kan dat gevolgen hebben. Zij kunnen het water uit lokale watergangen dan niet zonder meer gebruiken voor beregening of andere toepassingen. De precieze regels verschillen per gebied en zijn afhankelijk van de maatregelen die het betreffende waterschap heeft ingesteld.

Waterschap Limburg meldt dat het voor het eerst te maken heeft met een onttrekkingsverbod dat langer doorloopt dan 1 oktober. Dat onderstreept hoe hardnekkig de droogte dit jaar is geweest. Ook nadat de zomer voorbij is, betekent dat dus niet automatisch dat de waterstanden zich voldoende hebben hersteld. Daarvoor is een langere periode met neerslag nodig.

Wateraanvoer blijft nodig om het systeem op peil te houden

Ook in andere delen van Nederland zijn nog maatregelen van kracht. Vanuit de provincie Utrecht wordt via gemalen nog altijd ongeveer 6.000 liter water per seconde naar het westen aangevoerd. Daarmee proberen waterbeheerders de waterstanden op peil te houden en verzilting tegen te gaan. Verzilting ontstaat wanneer zout water verder landinwaarts komt en het zoete water onder druk komt te staan. Dat kan gevolgen hebben voor natuur, landbouw en de beschikbaarheid van zoet water. Door water aan te voeren en de waterstromen te reguleren, proberen waterbeheerders deze risico's te beperken. Om de waterverdeling te beheersen, gaan bepaalde sluizen al maandenlang minder vaak open dan normaal. Zulke ingrepen laten zien dat droogte niet alleen lokaal gevolgen heeft, maar ook invloed kan hebben op de manier waarop water door Nederland wordt verdeeld.

Droogte in Limburg kan nog lang gevolgen hebben

Hoewel de zomer voorbij is, waarschuwen waterbeheerders dat de droogte nog niet achter de rug is. Volgens Waterschap Rijn en IJssel moet er de komende maanden nog veel regen vallen om het watersysteem voldoende te laten herstellen voordat het droogteseizoen van 2027 begint. Voor Waterschap Limburg betekent dit dat de komende periode belangrijk blijft. Als de neerslag uitblijft, kunnen tijdelijke pompen, extra controles en andere maatregelen langer nodig zijn. Daarmee kunnen ook de kosten verder oplopen.

Politieactie Limburg: 231 bestuurders betrapt met mobieltje achter het stuur. Lees hier meer!